«Σπούδασε γλυπτική αρχικά στην ΑΣΚΤ (1924-1930), με δάσκαλο το Θ. Θωμόπουλο. Το 1937 γνώρισε κατά την επίσκεψη του στο Παρίσι το έργο του C. Despiau. Με υποτροφία της γαλλικής κυβέρνησης εργάστηκε στο ατελιέ του γλύπτη Μ. Gimond στο Παρίσι (1949-1950) και με υποτροφία του ΙΚΥ μελέτησε τις τεχνικές της χαλκοχυτικής στην Ιταλία (Fonderia Nicci, Ρώμη και Fonderia Domeniccini, Pistoia, 1953-1954). Ταυτόχρονα μελέτησε το έργο των Michelangelo, Pisano, Donatello, P. Manzoni, G. Manzou και A. Pomodoro καθώς και την ετρουσκική γλυπτική. Εργάστηκε στο Αρχιτεκτονικό Τμήμα του Υπουργείου Παιδείας (1930-1940) και στο διάστημα αυτό μελέτησε και έχτισε σχολικά συγκροτήματα και εκκλησίες.

Κεφάλι Ε.Π. 1949 / Ύψος 0,29 m / μπρούντζος

Τα έργα της πρώτης περιόδου (1934-1958) έχουν ως θέμα κυρίως την ανθρώπινη μορφή. Ξεκινώντας με πορτρέτα ρεαλιστικά, περνά σύντομα (από το 1940 περίπου) σε έργα με χαρακτήρα περισσότερο αφαιρετικό και απλουστευμένες πλαστικές φόρμες. Τα υλικά της περιόδου αυτής είναι μάρμαρο, πέτρα, γύψος και μπρούντζος. Μετά το 1940, όταν στρέφεται και προς τις ολόσωμες μορφές, παρατηρείται μια τάση για σχηματοποίηση και επιμήκυνση. Ακολουθεί στην περίοδο 1958-1968 μια σειρά έργων κατασκευαστικών με υλικό αποκλειστικά το μέταλλο (χαλκός ή λευκό μέταλλο - χαλκός επεξεργασμένος με αμμοΒολή ). Τα έργα αυτά, ως το 1960 αφαιρετικά και στη συνέχεια αφηρημένα, οργανώνονται με τη διάταξη όγκων του υλικού κατά μήκος οριζόντιων και κάθετων αξόνων. Το κενό και το πλήρες παρουσιάζονται ως ισοδύναμα δομικά στοιχεία. Αφετηρία τους είναι είτε η ανθρώπινη μορφή είτε συνθέσεις κονστρουκτιβισπκές, και η ύπαρξη τίτλων όπως Μορφή, Δελφοί, Αφαία υποδηλώνει την αφετηρία αυτή.

Χωρίς τίτλο 1969 / Ύψος 0,75 m / πλεξιγκλάς και φως

Στην περίοδο 1968-1971 στρέφεται κυρίως στο σχέδιο. Τα γλυπτά της περιόδου ανήκουν στο χώρο της οπτικοκινητικής τέχνης. Τα κύρια εκφραστικά του μέσα είναι το νίκελ, το γυαλί, το χρώμα, το πλεξιγκλάς, η κίνηση και το φως. Στην τελευταία φάση της δουλειάς του, από το 1972 ως σήμερα, εξακολουθεί η ενσωμάτωση της κίνησης στα έργα, με πρόσθετα τα στοιχεία του νερού και του ήχου. Βα σικό δομικό υλικό είναι το ανοξείδωτο μέταλλο, το οποίο χρησιμοποιεί σε ποικίλους συνδυασμούς, με αντικείμενα όπως φακοί, ελατήρια, ομπρέλες, σωλήνες, καρφιά, Βέργες. Στα έργα της περιόδου αυτής ο χώρος της γλυπτικής σύνδεσης ορίζεται και μεταμορφώνεται όχι μόνον από τις εναλλαγές του κενού και των όγκων υλικού, ή τη συνεργασία φωτός και σκιάς -στοιχεία που παρατηρούνται και σε προηγούμενες περιόδους της δουλειάς του-, αλλά και από τις ροές του νερού που θέτουν σε κίνηση τα φαινομενικά στατικά μέρη του έργου και καθορίζουν το ρυθμό του.

Ενδιαφέρεται ιδιαίτερα για την αρμονική συνομιλία γλυπτού και περιβάλλοντος χώρου και συνεργάζεται συχνά με αρχιτέκτονες. Ορισμένες από τις βραβευμένες συμμετοχές του κοσμούν δημόσιους χώρους, ενώ άλλες δεν πραγματοποιήθηκαν για διάφορους λόγους, όπως Διαμόρφωση της Πλατείας Ομονοίας με πίδακες και γλυπτό (1958-1960, Α' βραβείο, συνεργασία αρχιτέκτονα Κ . Μπίτσιου), Διαμόρφωση της Πλατείας Κλαυθμώνος με πίδακες και γλυπτό (1981, Α' βραβείο, συνεργασία αρχιτέκτονα Α. Τομπάζη), Μνημείο Εθνικής Αντίστασης στο Γοργοπόταμο (1984, Α' βραβείο, συνεργασία Α. Τομπάζη) και Μνημείο των Αγωνιστών της Αντίστασης του Πανεπιστημίου Αθηνών κατά τα χρόνια της Ναζιστικής Κατοχής (1986, Β' βραβείο).

Τα σημαντικότερα έργα του σε δημόσιους χώρους είναι: Μνημείο Δήμου Αγίου Γεωργίου, Πειραιάς, 1947 Α' βραβείο, Μνημείο για τις Ηρωίδες του Ζαλόγγου, 1954-1960, Α' βραβείο, συνεργασία αρχιτέκτονα Π. Καραντινού, Μνημείο Πεσόντων Δήμου Νίκαιας, 1955, Α' βραβείο, Γλυπτό στην είσοδο της ΔΕΘ, 1966, Α' βραβείο, Μνημείο για τον Κύπριο Φοιτητή Κυριάκο Μάτση , ΑΠΘ, 1957, Α' βραβείο, Άλογο , Πολυτεχνική Σχολή, Θεσσαλονίκη, 1956, Χωρίς τίτλο, Τράπεζα Philippe Lambert, Βρυξέλλες, 1956, Πουλί, 1961 και Χωρίς τίτλο, 1963, «Ξενία», Πόρος, Δελφοί, Αθήνα, 1964, Διάφραγμα, Ασφαλιστική Εταιρεία «Αστήρ», Αθήνα, 1973, Ελιά, Τράπεζα Πίστεως, Αθήνα, 1974, Χωρίς τίτλο (κατασκευή με ομπρέλες), «Cour d ' Honneur» Κτιρίου Συμβουλίου Υπουργών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Βρυξέλλες, 1995, Θεσσαλονίκη, 1996 κ. α.).

Έργα του βρίσκονται επίσης σε δημόσιες συλλογές και ιδρύματα: ΕΠΜΑΣ, Π. Δ. Αθηναίων, «Τέχνη» Μακεδονική Καλλιτεχνική Εταιρεία, Θεσσαλονίκη, ΜΙΕΤ, Θεσσαλονίκη, Υπουργείο Παιδείας και Θρησκευμάτων και σε ιδιωτικές συλλογές τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό.

Έχει παρουσιάσει έργα του σε ατομικές εκθέσεις (...) και έχει πάρει μέρος σε ομαδικές (...) και σε εκθέσεις με ειδικό χαρακτήρα όπως: η έκθεση συμμετοχών στο διαγωνισμό για το Μνημείο για τον Άγνωστο Πολιτικό Κρατούμενο, Tate Gallery, Λονδίνο, 1953 (...) Το 1995 εγκατέστησε στην αποβάθρα μπροστά από την είσοδο της Μπιενάλε Βενετίας τη μεταλλική κατασκευή Ομπρέλες. (...) Από το 1956 είναι μέλος της Societé Européenne de Culture και από το 1960 ως το 1988 μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της. Υπήρξε μέλος καλλιτεχνικών ομάδων, όπως «ΣΕΚ», «Ομάς Τέχνη», «Στάθμη», «Τομή», «Ομάδα για την Επικοινωνία και Εκπαίδευση στην Τέχνη» και συμμετείχε σε εκθέσεις και συναντήσεις των ομάδων αυτών. Πήρε μέρος σε στρογγυλή τράπεζα με θέμα: «Μοναξιά και επικοινωνία» στην 20ή Διεθνή Συνάντηση της Γενεύης (1975) και συμμετείχε στη Β' Διεθνή Εικαστική Συνάντηση στο Ευρωπαϊκό Πολιτιστικό Κέντρο Δελφών (1980). Το 1952, με συνεργασία του αρχιτέκτονα Π. Καραντινού, πήρε το Α' βραβείο σε διαγωνισμό για μια εκκλησία και το 1958, σε συνεργασία με τον Κ. Μπίτσιο, το Β' βραβείο για σχολικό συγκρότημα στη Θεσσαλονίκη. Είναι μέλος του ΕΕΤΕ».

Α. Σ. (Αγγελική Σαχίνη)
Λεξικό Ελλήνων καλλιτεχνών, Μέλισσα, 1997

• Στο Μέγαρο Αθηνών λειτουργεί η πρώτη μετά το θάνατο του γλύπτη αναδρομική έκθεση, η οποία περιλαμβάνει 54 γλυπτά αλλά και σχέδια, προσχέδια, προπλάσματα, αρχιτεκτονικές μελέτες καθώς και μια σειρά από έργα ζωγραφικής. Η έκθεση λειτουργεί καθημερινά από τις 10 το πρωί μέχρι τις 6 το απόγευμα.
• Ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών με τη συμβολή του Ιδρύματος Γεωργίου Ζογγολόπουλου έχει οργανώσει στους χώρους του αεροδρομίου την έκθεση «Τιμητική αναφορά στο έργο του γλύπτη Γιώργου Ζογγολόπουλου» (6 Ιουνίου 2008 – 31 Ιανουαρίου 2009). Παρουσιάζονται τα πέντε πρωτότυπα γλυπτά "Ομπρέλες", "Cor-Ten", "Ολυμπιακοί Κύκλοι", "Ποσειδώνας", "Ζάλογγο" και μια φωτογραφική αναδρομή στο έργο του καλλιτέχνη.
  
  
  
  Ολυμπιακοί κύκλοι 2001 / Ύψος 15,00 m / υλικό: ανοξείδωτο μέταλλο

Βιβλία για τον Γιώργο Ζογγολόπουλο στη βιβλιοθήκη

• Restany, Pierre. Ζογγολόπουλος. [Αθήνα]: Τυπ. Ι. Πέππας, 1990. [ART 730.9495 ΖΟΓ]
  

Cor-ten 1966 / Ύψος 0,525m / υλικό: μπρούντζος

Χωρίς τίτλο 1982 / Ύψος 0,80 m / υλικό: ορείχαλκος, νίκελ κινητικό και νερό.

Ποσειδώνας 1955 / Ύψος 0,28m / υλικό: μπρούντζος

Σύνδεσμοι στο Διαδίκτυο

• Γιώργος Ζογγολόπουλος.
  Μονογραφία του Παναγιώτη Μπίκα για τον καλλιτέχνη από το Τελλόγλειο Ίδρυμα Τεχνών του Α.Π.Θ. Περιλαμβάνει: χρονολόγιο, ψηφιοποιημένα τεκμήρια από το φάκελο του αρχείου του Τώνη Σπητέρη σχετικά με τον καλλιτέχνη, σχολιασμό του φακέλου και κριτικό σημείωμα για το Γλυπτό της Θεσσαλονίκης.
• Γιώργος Ζογγολόπουλος εις μνήμην
  Μια συζήτηση του γλύπτη με τον Αυγουστίνο Ζενάκο στην εφημερίδα Το Βήμα (16 Μαΐου 2004)
• Γιώργος Ζογγολόπουλος «Ομπρέλες»
• Ίδρυμα Γεωργίου Ζογγολόπουλου
  Ο ιστοχώρος του ιδρύματος με βιογραφικό, κριτικές, συνεντεύξεις, φωτογραφίες από τη ζωή και το έργο του γλύπτη και της ζωγράφου Ελένης Ζογγολοπούλου, γυναίκας του Γιώργου Ζογγολόπουλου.

 

14 Ιανουαρίου 2009